Κοινωνική Μηχανική
Μία αδιόρατη, συνεχής προσπάθεια για…
Τα τελευταία χρόνια συναντάμε όλο και συχνότερα τον όρο “Κοινωνική Μηχανική”. Για πολλούς αυτό το θέμα αποτελεί ένα πεδίο με πολλά ερωτηματικά. Για κάποιους άλλους όμως είναι ένα αντικείμενο εργασίας εδώ και πολλά χρόνια, τα αποτελέσματα της οποίας τα βιώνουμε όλοι ανεξαιρέτως. Το παρακάτω κείμενο έχει ως αφορμή το πόνημα του Γεωργίου Ζ. Ηλιόπουλου “Οι μηχανικοί της πραγματικότητας”, το οποίο εκδόθηκε προσφάτως από τις εκδόσεις “το Αντίδοτο” και περιέχει στοιχεία από αναζητήσεις και μελέτες ανοιχτών πηγών στο διαδίκτυο .
Ως “Κοινωνική Μηχανική” (Κ.Μ.) (social engineering) ορίζεται η συστηματική και σκόπιμη προσπάθεια διαμόρφωσης ή μεταβολής των κοινωνικών συμπεριφορών, των αντιλήψεων και των θεσμών, μέσω οργανωμένων παρεμβάσεων από κρατικούς, πολιτικούς, οικονομικούς ή άλλους συλλογικούς φορείς. Διαφορετικά, ως “Κοινωνική Μηχανική” ορίζεται η σκόπιμη προσπάθεια ενός κράτους, οργανισμού, πολιτικού κινήματος ή άλλου ισχυρού φορέα να επηρεάσει, να αναδιαμορφώσει ή να κατευθύνει τις στάσεις, τις αξίες, τις συμπεριφορές και τις κοινωνικές δομές ενός πληθυσμού, μέσω πολιτικών, θεσμών, εκπαίδευσης, μέσων ενημέρωσης, οικονομικών κινήτρων ή άλλων μέσων. Φυσικά, οι παραπάνω προσπάθειες μπορούν να έχουν θετικό ή αρνητικό πρόσημο, ανάλογα με τον τελικό στόχο και τα μέσα τα οποία χρησιμοποιούνται.
Η συστηματοποίηση της προσπάθειας
Προσεγγίζοντας το σχετικά πρόσφατο παρελθόν, στεκόμαστε στο έτος 1908 και στην ίδρυση της εταιρείας Motion Picture Patents Company (MPPC ή Edison Trust), από τον Thomas Alva Edison, στόχος της οποίας ήταν ο απόλυτος έλεγχος της αμερικανικής κινηματογραφικής βιομηχανίας μέσω της κατοχής των δικαιωμάτων παραγωγής, προβολής (έλεγχος νομικού πλαισίου για εγκεκριμένες προβολές ή όχι, ευρεσιτεχνίες κ.λπ.), διανομής ταινιών (εκμηδενισμός αντιπάλων – βλ. εταιρεία Biograph-), και ελέγχου κινηματογραφικού εξοπλισμού και αιθουσών.
Παράλληλα, την ίδια περίοδο, ο ομογενής μας μεγαλοεπιχειρηματίας και έμπορος όπλων Βασίλειος Ζαχάρωφ ή Ζαχαρίου (Sir Basil Zaharoff 1849-1936) εφήρμοσε καινοφανείς τακτικές πωλώντας οπλισμό ταυτόχρονα σε αντίπαλες χώρες, εξαγόρασε ή συγχώνευσε ανταγωνιστικές εταιρείες και χρησιμοποιούσε συχνά τα μέσα ενημέρωσης της εποχής για να δυσφημεί αντιπάλους του ή να επηρεάζει κυβερνητικές αποφάσεις υπέρ των συμφερόντων του, κάνοντας χρήση των λεγομένων ενεργητικών μέτρων (active measures) όπως αποκαλούνται από τις μυστικές υπηρεσίες. Τα μέτρα αυτά περιλαμβάνουν στοχευμένες επιχειρήσεις πολιτικών ενεργειών, με σκοπό να δημιουργηθούν οι κατάλληλες συνθήκες – με διάχυση ή αντιμετώπιση συγκεκριμένων στοιχείων – οι οποίες σε συνδυασμό με τη συλλογή πληροφοριών να επηρεάσουν την εξέλιξη των γεγονότων (βλ. σήμερα: τεχνικές διαχείρισης αντιλήψεων – perception management techniques).
Βασισμένος στις ίδιες πρακτικές – σύμφωνα με ανοιχτές πηγές – ο John D. Rockefeller ακολούθησε παρόμοιες τεχνικές στον τομέα της υγείας, με σκοπό τον έλεγχο της “νομιμοποιημένης γνώσης στην ιατρική” (χρηματοδότηση έρευνας, μέσω του General Education Board και του Rockefeller Foundation για την αναβάθμιση νοσοκομείων και πανεπιστημίων) και τον έλεγχο υποδομών και δικτύου διανομής, παράλληλα με την επιρροή στη θεσμοθέτηση του νομικού πλαισίου (βλ. έκθεση Abraham Flexner).
Συνάμα με όλα τα παραπάνω, ο J. P. Morgan με την εξαγορά μεγάλων εφημερίδων εθνικής κυκλοφορίας, πέρα από το κέρδος που συνεπάγεται αυτό, δημιουργεί κι έναν σημαντικό μηχανισμό φιλταρίσματος και διάχυσης πληροφοριών και γεγονότων, ο οποίος λειτουργεί και ως “μέσο διαχείρισης της κοινωνικής συνείδησης”.
Μετά τον Β΄ Π.Π. και την ίδρυση της CIΑ, – όπως αποκαλύφθηκε το 2007 – λειτουργείται το μυστικό πρόγραμμα Mockingbird, στο πλαίσιο του οποίου οι μυστικές υπηρεσίες της Αμερικής οδηγούνται στην εδραίωση μηχανισμών χειραγώγησης της πληροφόρησης, μέσα από παρακολουθήσεις δημοσιογράφων, κατασκευασμένες διαρροές πληροφοριών κ.λπ. Σημαντικό κομμάτι σε αυτή την προσπάθεια αποτελεί και η καθιέρωση από τον William S. Paley ενός μικρού ραδιοφωνικού σταθμού του CBS (Columbia Broadcasting System), σε ένα δίκτυο εκπομπών το οποίο καλύπτει όλες τις ΗΠΑ. Ας σημειωθεί πως ο Paley υπηρέτησε κατά τη διάρκεια του Β΄ Π.Π. ως επόπτης στο Γραφείο Πληροφοριών Πολέμου (OWI – Office of War Information) και αναβαθμίστηκε σε διευθυντής του τμήματος Ψυχολογικού Πολέμου, στον παραπάνω τομέα. Αυτή η εμπειρία του μεταφέρθηκε αργότερα στην ενασχόληση του με το CBS, το οποίο και έμεινε γνωστό ως Δίκτυο Tiffany, συγκεράζοντας μοναδικά την ψυχαγωγία με τεχνικές αθέατης χειραγώγησης, κάτι το οποίο θα αποτελέσει αργότερα τη βάση πάνω στον τρόπο λειτουργίας των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης (Μ.Μ.Ε.).
Ενώ συμβαίνουν όλα αυτά στο ραδιόφωνο, τίθεται σε χρήση και το Lookout Mountain Air Force Station ένα μυστικό κινηματογραφικό στούντιο της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ στους λόφους του Χόλιγουντ (Laurel Canyon), το οποίο λειτούργησε από το 1947 έως το 1969 και κατασκεύασε εκατοντάδες διαβαθμισμένες ταινίες και ντοκιμαντέρ για τις πυρηνικές δοκιμές, τον Ψυχρό Πόλεμο και στρατιωτικά προγράμματα, συνδέοντας μοναδικά τον στρατό με τη βιομηχανία του θεάματος. Το Γραφείο Στρατηγικών Υπηρεσιών (Office of Strategic Services – OSS) πιστοποιούσε πως ο κινηματογράφος αποτελεί ένα μοναδικό μέσο διαπαιδαγώγησης και διαμόρφωσης συμπεριφοράς, με τη δυνατότητα να ενεργοποιεί ή να αναστέλλει δραστηριότητες, κάνοντας χρήση των ταινιών ως όπλα διεξαγωγής ψυχολογικού πολέμου.
Περίπου το 1914 ιδρύεται υπό την εποπτεία της βρετανικής κυβέρνησης και του Υπουργείου Εξωτερικών στο Λονδίνο ο φορέας με την επωνυμία Wellington House. Η δράση του συνδέθηκε στενά με τον τομέα του ψυχολογικού πολέμου και της διαχείρισης πληροφοριών, προαναγγέλλοντας τις μεταγενέστερες υπηρεσίες πληροφοριών και προπαγάνδας του Ηνωμένου Βασιλείου. Ένας από του κύριους στόχους του ήταν η επιρροή της κοινής γνώμης σε ουδέτερες και συμμαχικές χώρες (ιδίως στις ΗΠΑ) υπέρ των βρετανικών θέσεων, ενώ στρατολογήθηκαν διακεκριμένοι συγγραφείς και καλλιτέχνες (όπως οι Arthur Ignatius Conan Doyle και Herbert George Wells [βλ. παρακάτω]) για τη συγγραφή φυλλαδίων, βιβλίων και τη δημιουργία προπαγανδιστικού υλικού .
Η σύνδεση της συναισθηματικής διάχυσης με αλγορίθμους κοινωνικής δικτύωσης θα χρησιμοποιηθεί συστηματικά από πλατφόρμες όπως το Facebook, το Instagram, το Twitter – Χ κ.λπ., έτσι ώστε να προτείνονται από το μέσο (και να δημιουργούνται) μικρόκοσμοι ατόμων οι οποίοι εμφανίζουν κοινές πεποιθήσεις, και κοινά ενδιαφέροντα και κοινές ερμηνείες γεγονότων. Αυτού του είδους οι πρακτικές έχουν ως βάση τους τις λεγόμενες ψυχολογικές αρχές του Ινστιτούτου Tavistock (Tavistock Institute of Human Relations).
Μουσική και Κοινωνική Μηχανική
Το συγκεκριμένο ινστιτούτο δημιουργήθηκε από ερευνητές οι οποίοι είχαν εργαστεί στην ψυχιατρική και ψυχολογική υποστήριξη στρατιωτών κατά τον Β΄ Π.Π. ενώ ως αντικείμενο του παρουσιάζεται ο συνδυασμός των κοινωνικών επιστημών με την ψυχανάλυση για την επίλυση προβλημάτων σε οργανισμούς και κοινότητες. Για τον πρώην αξιωματικό της ΜΙ6 John Coleman, ένας από τους βασικότερους στόχους του ινστιτούτου είναι «η μετατροπή ψυχολογικών θεωριών σε πρακτικούς μηχανισμούς πολιτιστικής μηχανικής, χρησιμοποιώντας τη δημοφιλή μουσική και τα ποικίλα πολιτιστικά ρεύματα της νεολαίας». Μέσω των προαναφερθέντων ψυχολογικών αρχών πάνω σε φαινομενικά αυθόρμητες (αλλά ουσιαστικά κατευθυνόμενες) πολιτιστικές τάσεις, δημιουργούνται πρότυπα για κοινωνικό προγραμματισμό, τα οποία παραμένουν αθέατα στα υποκείμενα, όπου εφαρμόζονται (βλ. Το Πρόγραμμα της Jazz Διπλωματίας με τους Louis Armstrong, Dizzy Gillespie, Duke Ellington, Benny Goodman, Dave Brubeck κ.λπ.)
Κάτω από τις ίδιες ψυχολογικές αρχές, πρωτίστως στο βρετανικό κοινό – υπό τον φόβο μιας ανεξέλεγκτης κοινωνικής έκρηξης, όπως αυτή του Μάη του ’68 στη γειτονική Γαλλία… – και μετά σε όλο τον Δυτικό κι όχι μόνο κόσμο, προσφέρεται και προβάλλεται ένα ελεγχόμενο δίπολο μουσικών επιλογών (Beatles / Rolling Stones – “καλοί / κακοί νέοι”). Και τα δύο συγκροτήματα ηχογραφούν στην EMI (Electric and Musical Industries) προσφέροντας στο κοινό όχι απλά κάποιες μουσικές, αλλά “επανάσταση, αναρχία και σεξ”, σύμφωνα με τον Άγγλο μουσικό παραγωγό, μάνατζερ των Rolling Stones και συγγραφέα Andrew Loog Oldham.
Το 2001 αποδιαβαθμίστηκαν αρκετές διασωθείσες πληροφορίες σχετικά με το Πρόγραμμα MKUltra (εξέλιξη της Επιχείρησης «Αγκινάρα» [Operation Artichoke ή Project Artichoke]). Στο συγκεκριμένο πρόγραμμα της CIA ερευνόνταν η χρήση ναρκωτικών, όπως το LSD και η μορφίνη, η ύπνωση και η απομόνωση στις ανακρίσεις με σκοπό τον έλεγχο του ανθρώπινου νου, ακόμα και για “εξαναγκασμένες πράξεις”…
Ήταν η περίοδος της γιγάντωσης του κινήματος των “παιδιών των λουλουδιών” οι οποίοι έναντι της δυναμικής αντίστασης των νέων ενάντια στον πόλεμο του Βιετνάμ προέβαλαν με σθένος τον “αναχωριτισμό”, την κοινωνική εξατομίκευση (αντί για τον παραδοσιακό πυρήνα μαζικής αντίστασης βλ. οικογένεια και κοινότητα) και τη χρήση ναρκωτικών ουσιών (αντί για εγρήγορση, ενημέρωση, οργάνωση και δράση). Τελικά το πρόγραμμα αποκαλύφθηκε και διαλύθηκε, όμως φαίνεται πως ο στόχος άλλη μια φορά… επετεύχθη.
Άλλο ένα παράδειγμα χρήσης πρακτικών “Κοινωνικής Μηχανικής”, μέσα από μια αθέατη επιχείρηση, μπορούμε να αντλήσουμε από την εμφάνιση, προβολή και καθιέρωση της Latin Jazz μουσικής. Ενώ στις ΗΠΑ οι ρυθμοί της Κούβας (βλ. rumba και mambo) παραμένουν ιδιαίτερα αγαπητοί και δημοφιλείς, μετά την επικράτηση του κομμουνισμού στη χώρα υπό τον Φιντέλ Κάστρο, παρατηρείται μία έντονη κατεύθυνση γνωστών Αμερικανών μουσικών κυρίως προς το Βραζιλιάνικο latin, μέσα από συμπράξεις και μουσικές παραγωγές δημοφιλών καλλιτεχνών. Μεγάλοι αστέρες της μουσικής των ΗΠΑ, όπως ο Frank Sinatra και ο Nat King Cole, συμπράττουν με τους Βραζιλιάνους Antonio Carlos Jobim και Joao Gilberto. Η προσπάθεια έχαιρε ιδιαίτερης προβολής και εκατομμύρια δίσκοι μπήκαν στα αμερικάνικα σπίτια, στο ραδιόφωνο και καθιέρωσαν τη Latin Jazz, εκπαραθυρώνοντας την Κουβανική μουσική και όσα… τη συνόδευαν. Κύρια εταιρεία παραγωγής ήταν η Capitol Records, μία θυγατρική της δημοφιλούς εταιρείας ΕΜΙ .
Πάνω σε αυτό το μοτίβο χρήσης πολιτιστικών παραγώγων σε ανάλογες επιχειρήσεις διαμόρφωσης της κοινωνικής συνείδησης εντοπίζονται πολλοί οικογενειακοί δεσμοί γνωστών καλλιτεχνών με κρατικές δομές και τον στρατό στις ΗΠΑ (π.χ. Jim Morrison, Fran Zappa, David Crosby, James Taylor, Sharon Tate, Alan Trist, Madonna, R.E.M. κ.ά.) .
Ας σημειωθεί σε αυτό το σημείο η διατύπωση του Miles Copeland Jr. (jazz μουσικός και ενορχηστρωτής, συγγραφέας και ιδρυτικό στέλεχος της CIA, με ειδίκευση στην οργάνωση πραξικοπημάτων στην Μέση Ανατολή [βλ. και στα βιβλία του “The Game of Nations” και “The Game Player”]) ο οποίος τονίζει πως: “στον κόσμο των αθέατων και σκοτεινών επιχειρήσεων τίποτε δεν έχει σχέση με ό,τι εμφανίζεται στην επιφάνεια. Το μυστικό δεν αφορά τον έλεγχο των πράξεων, αλλά τον έλεγχο της αντίληψης που επιχειρεί η ερμηνεία των πράξεων”. Όλα τα παραπάνω παρουσιάζουν μία σύνδεση ανάμεσα σε μυστικά προγράμματα κοινωνικών επιχειρήσεων και πολιτιστικής παραγωγής, μέσα από μεθοδολογικά εργαλεία των υπηρεσιών πληροφοριών, ψυχολογικών πειραμάτων και… ψυχαγωγίας.
Φεμινιστικό κίνημα και μυστικές υπηρεσίες
Πολλά ενδιαφέροντα στοιχεία εντοπίζουμε και από κοινούς δεσμούς του φεμινιστικού κινήματος και των μυστικών υπηρεσιών των ΗΠΑ. Πιο συγκεκριμένα, η δημοσιογράφος και ακτιβίστρια Gloria Steinem η οποία και θεωρείται ηγέτρια του δεύτερου φεμινιστικού κινήματος, παραδέχεται πως, μέσω τρίτων φορέων (βλ. οργάνωση Independent Research Service), δέχθηκε χρήματα από τη CIA κατά την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου και όπως δήλωσε και η ίδια: “δεν ένιωθε πράκτορας με την κλασική έννοια και θεώρησε τη συνεργασία ως σύμμαχο απέναντι στον ολοκληρωτισμό”, ενώ αργότερα κατηγορήθηκε από ριζοσπαστικές φεμινιστικές ομάδες όπως οι Redstockings, για τις παλιές αυτές διασυνδέσεις, εγείροντας ερωτήματα για τον έλεγχο των κινημάτων.
Την ίδια περίοδο, έχοντας ως βάση το φεμινιστικό κίνημα κυκλοφορεί το περιοδικό Ms. Magazine (υπό την Steinem) ενώ το γνωστό Cosmopolitan (υπό την Helen Gurley Brown) μεταμορφώθηκε ριζικά σε έναν παγκόσμιο οδηγό χειραφέτησης, καριέρας και ελεύθερης έκφρασης της γυναικείας σεξουαλικότητας για τις σύγχρονες εργαζόμενες γυναίκες (στην τελευταία ανήκει η ρήση: “τα καλά κορίτσια πάνε στον παράδεισο, τα κακά κορίτσια πάνε παντού”).
Παράλληλα προβάλλονται στην τηλεόραση οι ιδιαίτερα δημοφιλείς σειρές That Girl The Mary και Tyler Moore Show, οι οποίες άλλαξαν τον τρόπο προβολής των γυναικών στην τηλεόραση, εστιάζοντας σε ανεξάρτητες γυναίκες καριέρας και στη γυναικεία χειραφέτηση, αποκομμένες από σύζυγο ή οικογένεια, προβάλλοντας την σεξουαλική απελευθέρωση και τις σχέσεις εκτός γάμου.
Όλα αυτά υποστηρίζονται από ποικίλες επικοινωνιακές εκστρατείες για το φύλο (μέσα και από σκιώδεις χρηματοδοτήσεις κρατικών υπηρεσιών), οι οποίες έχουν ως βάση τους την αποκοπή των γυναικών από το παραδοσιακό μοντέλο της οικογένειας και την ένταξή της ενεργά στην αγορά εργασίας, κάτι το οποίο τόνισε με ιδιαίτερο στόμφο εξομολογητικά και ο Nicholas Rockefeller (της γνωστής οικογενείας…) υποστηρίζοντας πως: “διευρύνθηκε έτσι ο έλεγχος του κράτους και των εταιρικών ομίλων, διπλασιάζοντας τη φορολογική βάση… και εξασθενίζοντας του οικογενειακούς δεσμούς, επεκτείνοντας την κρατική επιρροή σε άτομα παιδικής ηλικίας μέσω αύξησης των διαζυγίων και επιβάλλοντας την κρατική επιρροή με δημόσια σχήματα παιδικής φροντίδας”.
Από όλα αυτά δε θα μπορούσε να λείπει φυσικά και η δημιουργία “προτύπων” τα οποία συγκεντρώνουν χαρακτηριστικά που είτε υπηρετούν πολιτικές των δομών εξουσίας (βλ. ήρωες της Marvel, όπως ο Captain Marvel [ο οποίος πριν το “φιλτράρισμα” ήταν χειριστής της πολιτικής αεροπορίας κι όχι αξιωματικός του στρατού] και ο Iron Man ή άλλους “ήρωες” του Hollywood (βλ. ταινίες όπως: Rambo, Top Gun, The Bourne, Charlie Wilson’s War, 13 Hours, 12 Strong, Zero Dark Thirty κ.λπ.) ή ψηφιακών οπτικοακουστικών παιχνιδιών (βλ. Call of Duty, Sniper Elite κ.λπ.) είτε υπηρετούν καθαρά εμπορικούς σκοπούς (μπορεί κι όχι μόνο εμπορικούς…), μέσα από εργαλεία τα οποία έχουν τη βάση τους στις μεθόδους του Ισντιτούτου Tavistock (βλ. διαφημιστικές εκστρατείες εταιρειών αθλητικών ειδών, συνεργασία τους με γνωστούς αθλητές του NBA, του NFL και τη σύνδεσή τους με το Woke κίνημα κ.λπ.).
Περίοδος covid, woke κατήχηση και κοινωνικός έλεγχος
Όπως όλοι βιώσαμε, την “περίοδο του covid” τέθηκαν σε χρήση – χωρίς φειδώ – όλα όσα είχαν δοκιμασθεί παλαιότερα σε εργαστήρια και σε μικρότερη κλίμακα. Η χειραγώγηση των πολιτιστικών ρευμάτων, η χρήση αναγνωρίσιμων προσώπων του αθλητισμού, του πολιτισμού κ.λπ, οι ενορχηστρωμένες συνεχείς εκστρατείες μηνυμάτων, η επίκληση του συναισθήματος, η διαχείριση του φόβου του θανάτου, η χρήση των ΜΜΕ και των ψηφιακών κοινωνικών δικτύων μέσα από πολύπλοκους αλγόριθμους, bots και trolls, τα κατασταλτικά μέτρα και λοιπές παρόμοιες πρακτικές, (πολλές φορές ενάντια ακόμη και σε αυτό το οποίο γνωρίσαμε ως δημοκρατία, επιστήμη ή και λογική) οδήγησαν, μέσω της διαχείρισης της ψυχολογικής κατάστασης των ανθρώπων και διαφόρων εργαλείων κοινωνικού ελέγχου, σε αναδιαμόρφωση της συνείδησης και παράλογη τυφλή υπακοή στις επιταγές που μέχρι τότε φάνταζαν ουτοπικές και ορίζονταν ως αδιαμφισβήτητες εκφράσεις ολοκληρωτισμού.
Με τα ίδια μέσα, η επίθεση της Woke κουλτούρας προσπαθεί μανιωδώς να επιβληθεί σε κοινωνίες όπως η Ελληνική, η οποία βιωματικά γνωρίζει την αξία και το ρόλο της οικογένειας, εδώ και χιλιετίες. Ακόμη και η φυσιολογία του ανθρωπίνου σώματος τίθεται σε αμφισβήτηση, μέχρι και από εκπροσώπους της “επιστημικής” (sic) κοινότητας (φυσικά, κάθε αντίθετη άποψη λοιδορείται, απαξιώνεται, κυνηγιέται και θάβεται) ενώ σκιώδη ισχυρά οικονομικά κέντρα χρηματοδοτούν ασύστολα κάθε προσπάθεια για την επίτευξη των στόχων. Γνωστά “Ιδρύματα” με το καρύκευμα του “πολιτισμού” ή της “επιστήμης” κάνουν ό,τι μπορούν για να χειραγωγήσουν έμμεσα τον οποιονδήποτε, να αναδιαμορφώσουν συνειδήσεις, να οριστικοποιήσουν συμπεριφορές και να προσαρμόσουν αθέατα το κοινωνικό σύνολο στις δικές τους επιταγές. Η χρήση αλγορίθμων και τα σύγχρονα ψηφιακά μέσα επιτρέπουν τη μόχλευση δισεκατομμυρίων διαδραστικών επαφών, την ανταλλαγή και την επεξεργασία δεδομένων σχεδόν σε πραγματικό χρόνο, με αποτέλεσμα τη διαχείριση τεράστιων κοινωνικών συνόλων και την ανακατεύθυνση τους ανάλογα με τις επιταγές των κέντρων διαχείρισης αυτού του συστήματος.
Wells, Russel, Huxley, σχέδια δράσης και Κοινωνικός Προγραμματισμός
Ενώ παλαιότερα φαίνεται πως χρησιμοποιήθηκαν μυθιστορήματα του Άγγλου συγγραφέα Herbert G. Wells, με τη μορφή ολοκληρωμένων σχεδίων δράσης, σήμερα, με τη χρήση των τεχνολογικών εργαλείων τα δεδομένα αυτά μοιάζουν πολύ πιο εύκολα εφαρμόσιμα.
Στο σημείο αυτό ας δούμε κάποια εντυπωσιακά στοιχεία σχετικά με τον ίδιο και τα συγγράμματά του. Ο Wells (1866-1946) χρησιμοποίησε τα μυθιστορήματά του ως εργαλεία Κοινωνικής Μηχανικής, προτείνοντας σοσιαλιστικές και τεχνοκρατικές παγκόσμιες κυβερνήσεις. Μέσω της λογοτεχνίας του, εξερεύνησε πώς η επιστήμη, η προπαγάνδα και ο σχεδιασμός μπορούν να αναδιαμορφώσουν τη “ριζικά ελαττωματική” ανθρώπινη κοινωνία. Πίστευε σε μια παγκόσμια επανάσταση από “πεφωτισμένους” επιστήμονες, τεχνοκράτες και εκπαιδευτικούς. Υποστήριζε την αντικατάσταση των παλαιών εθνικών κυβερνήσεων από μια ενιαία, κεντρικά σχεδιασμένη παγκόσμια κοινοπολιτεία (Παγκόσμια Κυβέρνηση). Θεώρησε την αναδιαμόρφωση της ιστορίας και της εκπαίδευσης (όπως στο έργο του The Outline of History) ως το κύριο μέσο για τον έλεγχο της ανθρώπινης πορείας. To 1937 κυκλοφόρησε το δοκίμιό του The World Brain (Ο Παγκόσμιος Εγκέφαλος) όπου πρότεινε τη χρήση μόνο 850 λέξεων της Αγγλικής γλώσσας ως ιδανικό εργαλείο για να λειτουργήσει ως η παγκόσμια κοινή γλώσσα (Basic English). Το 1940 εξέδωσε το δοκίμιο The New World Order (Η Νέα Παγκόσμια Τάξη) !
Το πιο ολοκληρωμένο και φιλόδοξο μανιφέστο Κοινωνικής Μηχανικής του H.G. Wells θεωρείται το The Shape of Things to Come (Μελλοντική Τροπή των Πραγμάτων) το οποίο δημοσιοποιήθηκε το 1933 και αργότερα μεταφέρθηκε και στον κινηματογράφο (1936). Συνοπτικά, “ο Wells προέβλεψε με τρομακτική ακρίβεια το ξέσπασμα ενός δεύτερου παγκόσμιου πολέμου (τον οποίο τοποθέτησε χρονικά στη δεκαετία του 1940). Στο βιβλίο, ο πόλεμος αυτός διαρκεί δεκαετίες, εξαντλεί τα έθνη και οδηγεί σε οικονομική κατάρρευση και σε μια θανατηφόρα πανδημία («η περιπλανώμενη αρρώστια») που αποδεκατίζει τον πληθυσμό. Μέχρι τη δεκαετία του 1960, η ανθρωπότητα έχει επιστρέψει σε μια ημι-φεουδαρχική κατάσταση, με τοπικούς πολέμαρχους να ελέγχουν απομονωμένες περιοχές μέσα στα ερείπια του πολιτισμού.
Η σωτηρία έρχεται από μια ελίτ πιλότων, μηχανικών και τεχνικών που ελέγχουν τα εναπομείναντα αεροπλάνα και τις συγκοινωνίες του πλανήτη. Αυτή η ομάδα οργανώνεται σε μια παγκόσμια δύναμη, εγκαθιδρύοντας τη «Δικτατορία του Αέρα» (Dictatorship of the Air). Οι τεχνοκράτες του Wells χρησιμοποιούν απόλυτα αυταρχικές μεθόδους Κοινωνικής Μηχανικής για να αναδιαμορφώσουν την ανθρωπότητα από το μηδέν.
Η νέα παγκόσμια κυβέρνηση διαλύει τα παραδοσιακά κράτη, απαγορεύει τις θρησκείες (τις οποίες ο ίδιος θεωρούσε πηγή φανατισμού) και επιβάλλει την αγγλική γλώσσα ως παγκόσμια κοινή γλώσσα. Το νέο καθεστώς καταργεί την ιδιωτική κερδοσκοπία και τη χρηματοπιστωτική τοκογλυφία, θέτοντας την παραγωγή τροφίμων, την ενέργεια και τους πόρους υπό απόλυτο επιστημονικό έλεγχο (σ.σ. βλ. σήμερα: ψηφιακό πορτοφόλι, ψηφιακές ταυτότητες με Προσωπικό Αριθμό, ΑΠΕ και «πράσινη» οικονομία, γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα κ.λπ.)
Η εκπαίδευση γίνεται το απόλυτο εργαλείο πλύσης εγκεφάλου και αναμόρφωσης των μαζών, ώστε να εξαλειφθούν οι παλιές προκαταλήψεις και ο εθνικισμός και τέλος, αφού η δικτατορία πετυχαίνει να σταθεροποιήσει τον πλανήτη και να δημιουργήσει μια νέα γενιά φωτισμένων πολιτών, παραδίδει ειρηνικά την εξουσία. Η ανθρωπότητα εισέρχεται σε μια μόνιμη, ειρηνική και επιστημονική παγκόσμια ουτοπία”.
Από πολλούς το συγκεκριμένο μυθιστόρημα θεωρείται ως ένα πρώιμο εργαλείο προβλεπτικού μαζικού προγραμματισμού και οδηγός χρήσης στοιχείων Κοινωνικής Μηχανικής. Ιστορικά, πολλοί είναι αυτοί οι οποίοι υιοθέτησαν τις απόψεις του και επιδίωξαν να τις εφαρμόσουν [βλ. Εταιρεία Φαβιανών (Fabian Society, 1884), Λέσχη των Συντελεστών (Coefficients Club, 1902), Κίνημα στρογγυλής Τράπεζας (Round Table Movement, 1909) κ.λπ.] ενώ δε μπορούμε να παραβλέψουμε και το γεγονός πως πολλές από τις ιδέες και τις προτάσεις του έχουν ήδη υλοποιηθεί ή βρίσκονται σε πορεία “πραγμάτωσης” (βλ. Κοινωνία των Εθνών, χρήση της Αγγλικής ως παγκόσμια γλώσσα, Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ ή το ΔΝΤ, η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης (Tik Tok, Instagram κ.λπ. ως μέσα όπου οι μάζες ελέγχονται και υπνωτίζονται μέσω συσκευών που μεταδίδουν συνεχώς εικόνες, ήχους και φτηνά θεάματα [«Babble Machines»], κρατώντας τους πολίτες πολιτικά απαθείς [βλ. στο έργο του «Όταν ο Κοιμώμενος Ξυπνήσει» (1899)], η Παγκόσμια Διακυβέρνηση που τόσο πολύ προπαγανδίζουν ορισμένοι εδώ και χρόνια κ.λπ.)
Είναι αδύνατο βέβαια να μη γίνουν συσχετισμοί (και ταυτίσεις) με πρόσωπα, πεποιθήσεις και επίμονες συστηματικές προσπάθειες στη συγχρονία. Πολλές από τις ιδέες του Wells (βλ. επίσης και τους: Bertrand Russel, Thomas Huxley κ.ά.) όχι μόνο δεν ατόνησαν με το θάνατό του, αλλά παρατηρούμε συνεχώς μανιώδεις συνεχιστές της προσπάθειας να υλοποιηθούν, κάνοντας χρήση της Κοινωνικής Μηχανικής και του βαθέως Κοινωνικού Προγραμματισμού, με κάθε μέσο και αφορμή .
Τέλος, όλα όσα αναφέρθηκαν παραπάνω αποτελούν μόνο μία ανεπαίσθητη ακτίνα μπροστά στον ήλιο των γεγονότων τα οποία συνέβησαν και συμβαίνουν εδώ και χρόνια, μέσα στο ευρύ και αδιόρατο πλαίσιο της Κοινωνικής Μηχανικής και του Κοινωνικού Προγραμματισμού.
Και τώρα, τί μπορεί να γίνει…;
“Τί μέλλει γενέσθαι” άραγε; Μπορεί να υπάρξει ουσιαστική αντιμετώπιση των παραπάνω στόχων εγκαθίδρυσης μιας “Αλγοριθμικής Δικτατορικής Τεχνοκρατίας” και του απόλυτου ελέγχου του ανθρώπου, ενάντια στην θεόσδοτη ελευθερία του;
Η απάντηση μπορεί να δοθεί μόνο μέσα από τη βιωματική αποτύπωση που κατέθεσαν και καταθέτουν διαχρονικά και ποικιλοτρόπως οι Άγιοι της Εκκλησίας μας και από την “ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι” βιοτή.
Στο σημείο αυτό δε μπορεί να αγνοηθεί η τοποθέτηση του συγχρόνου μας Αγίου Σωφρονίου του Έσσεξ (+ 1993), ο οποίος διατύπωσε τα εξής:
“Η εποχή μας είναι αβάσταχτη. Δεν είμαι αλάθητος, μπορεί να σφάλλω σε κάθε βήμα, και πράγματι σφάλλω. Ωστόσο, θα σας πω ότι μου έρχεται συχνά η σκέψη πως φτάσαμε σε «αποκαλυπτικούς καιρούς»…
Θα ‘ρθει εποχή που θα κατασκευαστούν μηχανές οι οποίες θα ελέγχουν τον τρόπο σκέψης των ανθρώπων…
Εκείνη την εποχή μόνο όσοι κατέβασαν τον νου τους στην καρδιά θα μείνουν ανεπηρέαστοι από αυτή την δικτατορία.
Στην Δύση οι άνθρωποι ζουν με τον εγκέφαλο, δηλαδή έχουν κέντρο της ζωής τους την λογική. Έτσι, αν οι επιστήμονες ανακαλύψουν ένα μηχάνημα, τότε θα μπορέσουν να διαβάσουν τις σκέψεις των ανθρώπων και να τους κατευθύνουν…
Όσοι, όμως, ζουν με την καρδιά, μέσα στην οποία ενεργεί η Χάρη του Θεού, και προσεύχονται καρδιακά, αυτοί έχουν το χάραγμα του Σταυρού μέσα σε αυτήν και κανείς δεν μπορεί να τους ελέγξει πνευματικά. Αυτοί έχουν την ελευθερία του πνεύματος… ”
Αμήν! Γένοιτο!
Κωνσταντίνος Χρ. Παπαϊωάννου
