Νίκος Μαμαγκάκης (1929 – 2013) Γράφει η Νατάσα Παπαστάθη Καθηγήτρια μουσικής

Ο ΣΥΝΘΕΤΗΣ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ

Γράφει η Νατάσα Παπαστάθη, καθηγήτρια μουσικής

Νίκος Μαμαγκάκης (19292013)

«Μουσική ακούω, ζωή καταλαβαίνω»

Νίκος Μαμαγκάκης

   Έλληνας συνθέτης λόγιας και λαϊκής μουσικής κρητικής καταγωγής.

   Ο Νίκος Μαμαγκάκης γεννιέται στο Ρέθυμνο το 1929, σε οικογένεια με μακρά παράδοση λαϊκών μουσικών, ανάμεσα στους οποίους και ο γνωστός λυράρης Ανδρέας Ροδινός. Από μικρή ηλικία, ο Νίκος Μαμαγκάκης παίζει αρμόνιο στην καθολική εκκλησία του Ρεθύμνου και συμμετέχει στη μπάντα της Φιλαρμονικής. Μεγαλώνοντας, κατευθύνεται στην Αθήνα, όπου και σπουδάζει ανώτερα θεωρητικά μαθήματα και διεύθυνση μπάντας στο Ελληνικό Ωδείο με καθηγητές διακεκριμένους έλληνες μουσουργούς, ανάμεσα στους οποίους οι Μ. Κουτούγκος, Μ. Βάρβογλης, Ε.Φασιανός, Α. Ευαγγελάτος. Μετά από οκτώ χρόνια σπουδών, επιστρέφει στο Ρέθυμνο, αναλαμβάνει τη διεύθυνση της μπάντας της Φιλαρμονικής και του Ωδείου της περιοχής. Με υποτροφία της γερμανικής κυβέρνησης, συνεχίζει τις σπουδές του στη Μουσική Ακαδημία του Μονάχου, όπου παρακολουθεί το τμήμα σύνθεσης με καθηγητές τον Κ.Όρφ και τον Χ.Γκλέντσμερ. Επίσης παίρνει μαθήματα ηλεκτρονικής μουσικής και αρχίζει να συνθέτει τα πρώτα μεγάλα έργα του. Στην Ελλάδα γίνεται γνωστός με το τραγούδι «Ο Μιχαλιός», αλλά καθιερώνεται ως συνθέτης πρωτοποριακής μουσικής όταν παίρνει το β βραβείο του διαγωνισμού «Μάνος Χατζιδάκις» του Αθηναϊκού Τεχνολογικού Ιντσιτούτου, με το έργο «Μονόλογος».

  Διατηρώντας την επαφή με τη λαϊκή παράδοση της ιδιαίτερης πατρίδας του, ερεύνησε χρωματικούς συνδυασμούς, καθώς επίσης τις δυνατότητες χρησιμοποίησης των λαϊκών οργάνων και του προσωδιακού ρυθμού της λαϊκής μούσας. Με πρωτότυπους ηχητικούς συνδυασμούς και ασυνήθιστα ρυθμικά σχήματα, οι κλιμακώσεις των έργων του οδηγούνται από δραματικό ένστικτο, αλλά ελέγχοντα με χαρακτηριστική ισορροπία δομής. Πολυπράγμων συνθέτης, είχε πάντα στο νου του πώς να ανανεώσει τον ήχο και το χρώμα, πώς να δώσει νέες διαστάσεις στη μουσική.

 Ως ένας από τούς σημαντικότερους Έλληνες συνθέτες, ασχολήθηκε με τη σύγχρονη, την κλασική, την έντεχνη, την λαϊκή, την παραδοσιακή μουσική δηλαδή όλα τα είδη! Γιατί με όλα ασχολήθηκε!! Έγραψε μουσική για κινηματογράφο, θέατρο, τηλεόραση, πολλά τραγούδια, μουσική δωματίου, όπερες, ηλεκτρονική μουσική, σκηνική μουσική. Έγραψε επίσης μουσική για γερμανικά τηλεοπτικά σήριαλ. Οι Έλληνες τον γνωρίζουν περισσότερο από τη μουσική του για τις κινηματογραφικές ταινίες «Η αρχόντισσα και ο αλήτης», «Η νεράιδα και το παλικάρι», «Η ωραία του κουρέα» κ.α.

 Έχει συνεργαστεί με τον Ξενάκη και έχεισυνδεθεί με τον Βαμβακάρη και τον Τσιτσάνη. Ο Μαμαγκάκης έγραψε επίσης μουσική για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μονάχου. Μετέγραψε ρεμπέτικα για συμφωνική ορχήστρα και έχει κάνει ενορχηστρώσεις για τέσσερις δίσκους της Σωτηρίας Μπέλλου. Στα μεγάλα έργα του συγκαταλέγονται: η όπερα «Ερωτόκριτος και Αρετούσα», η «Οδύσσεια» του Καζαντζάκη, το «Μέγα Ορατόριο» των Ελλήνων του Στρατηγού Μακρυγιάννη.

 Έχει τιμηθεί επίσης, με το βραβείο μουσικής του Κινηματογραφικού Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης για τη μουσική της ταινίας «Μονεμβασιά» του Γ. Σαρρή, αλλά και με το βραβείο των κριτικών του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης για τη μουσικής του στην ταινία «Παρένθεση» του Τ. Κανελλόπουλου.

  Πεθαίνει στην Αθήνα τον Ιούλιο του 2013, στο νοσοκομείο «Ερρίκος Ντυνάν» από καρκίνο.

«Δίπλα στον Ξενάκη, το Σκαλκώτα, το Χρήστου, θα έβαζα τον Μαμαγκάκη»                         Γκύντερ Μπέκερ

Συνθέτης και καθηγητής

«Συναντώ στο Μόναχο μια παρέα παιδιά, που μου λέει: “Περάσαμε ένα αξέχαστο καλοκαίρι με τη μουσική σας, με τα τραγούδια σας, η αγάπη θέλει δύο, ξέρετε”. Κάτσε, ρε, τους λέω, αν μου λέγατε ότι περάσατε καλά με το Κονσέρτο μου για Βιολοντσέλο και Ορχήστρα, θα ήμουν ευτυχής. Γιατί για να το γράψω έκατσα τρία χρόνια, ενώ αυτό το τραγουδάκι το ‘γραψα στο πόδι. Μ’ όλη μου την αγάπη βέβαια, δεν σήκωνε να δουλέψεις στη Φίνος Φιλμ με τη Βουγιουκλάκη αν δεν είχες κότσια και αγάπη. Καμιά φορά την εμπορική τέχνη οι άνθρωποι την ταυτίζουν με προχειρότητα, με αταλαντοσύνη. Δεν είναι έτσι. Είναι ένα ιδιαίτερο πράγμα. Μια διαφορά που πρέπει να καταλάβουν οι διάφοροι που καμώνονται τους επαΐοντες και τους ποιοτικούς. Εγώ και τα δύο τα έκανα με τον ίδιο πόθο και την ίδια μανία».

Νίκος Μαμαγκάκης

 

https://www.facebook.com/vasw.tsiagkou
roz-panthiras-adv1
χαλβάς Γούναρης

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *